Το Γεωπάρκο Γρεβενών-Κοζάνης και τα περίφημα Μπουχάρια
Στην απόκοσμη ομορφιά της… Καππαδοκίας, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά, μας ταξιδεύουν τα «Μπουχάρια», οι εντυπωσιακές γεωμορφές που αποτελούν τους πιο πρόσφατους γεωλογικούς σχηματισμούς του Γεωπάρκου Γρεβενών – Κοζάνης, ενώ κατηγοριοποιούνται στα παλαιότερα πετρώματα της Ελλάδας.
«Ο σχηματισμός τους οφείλεται κυρίως στη διάβρωση, η οποία αφήνει τα ίχνη της πάνω τους και φροντίζει να χαρίζει εντυπωσιακές εικόνες. Η επίδραση του αέρα, του νερού, της θερμοκρασίας και της τεκτονικής, βοήθησε να μετακινηθούν βραχώδη τεμάχη από τους γειτονικούς ορεινούς όγκους και να μεταφερθούν σε χαμηλότερα υψόμετρα. Όταν αυτά βρέθηκαν πάνω σε χαλαρά ιζήματα, όπως άμμους και χαλίκια, λειτούργησαν προστατευτικά προς αυτά από τη διάβρωση, δημιουργώντας γεωμορφές που μοιάζουν με ψηλές καμινάδες», επισήμανε στη Greenagenda.gr η Άννα Μπατσή, Γεωλόγος M.Sc – Επιστημονική Υπεύθυνη Γεωπάρκου Γρεβενών – Κοζάνης.
Οι εντυπωσιακές γεωμορφές εντοπίζονται στην περιοχή των Καμβουνίων, στο ανατολικό τμήμα του Γεωπάρκου Γρεβενών – Κοζάνης. Προήλθαν από διαδοχικές πλημμύρες και διάβρωση, από χιλιάδες χρόνια πριν έως και σήμερα. Ο κορμός τους αποτελείται από εδαφικά υλικά και θραύσματα πετρωμάτων, ο οποίος προστατεύεται από μεγαλύτερα τμήματα βράχων, που βρίσκονται στην κορυφή και άντεξαν στη διάβρωση. Η μεγάλη ανάπτυξή τους στο ρέμα Ποταμιά παρουσιάζει το συνεχώς εξελισσόμενο τοπίο, ένα από τα νεότερα στην Ελλάδα.
Το Γεωπάρκο Γρεβενών – Κοζάνης αποτελεί το 6ο στην Ελλάδα, από τα 9, καθώς στις 22 Απριλίου 2021 ανακοινώθηκε η ένταξή του στο Παγκόσμιο Δίκτυο Γεωπάρκων UNESCO. Σήμερα υπάρχουν 213 Παγκόσμια Γεωπάρκα UNESCO σε όλον τον κόσμο, από 48 χώρες.
Εμπνευστής του Γεωπάρκου Γρεβενών – Κοζάνης ήταν η Δρ. Γεωλογίας Άννα Ράσσιου, η οποία με την επιστημονική της ομάδα μελέτησε πάνω από 45 χρόνια τη γεωλογία της ευρύτερης περιοχής της Δυτικής Μακεδονίας, καθώς συντονιστής φορέας του Γεωπάρκου αποτελεί η ΑΝΚΟ Δυτικής Μακεδονίας Α.Ε. – Αναπτυξιακός Οργανισμός Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Η έκτασή του είναι περίπου 2.500 km2, χωροθετείται εξ ολοκλήρου στη Δυτική Μακεδονία, εντός των διοικητικών ορίων πέντε δήμων: Γρεβενών (1.610 km2), Δεσκάτης (350 km2), Βοΐου (200 km2), Κοζάνης (180 km2) και Σερβίων (150 km2).
Στη περιοχή του Γεωπάρκου εντοπίστηκαν σημαντικά απολιθώματα από μαστόδοντες, μαμούθ, ελέφαντες, ρινόκερους, ιππάρια, μαχαιρόδοντες και πολλά άλλα είδη. Από τα σημαντικότερα ευρήματα ήταν οι μεγαλύτεροι χαυλιόδοντες στον κόσμο, μήκους 5,02 μέτρων, ενός μαστόδοντα (Mammut borsoni). Ένας γίγαντας, ηλικίας 25 ετών, με ύψος περί τα 3,5 μέτρα και βάρος μεγαλύτερο από 8 τόνους, Πλειοκαινικής ηλικίας (~3.000.000 ετών). Τα απολιθώματα εκτίθενται στο Παλαιοντολογικό Μουσείο Μηλιάς Γρεβενών.
